خرید و فروش سولانا

این ارز دیجیتال چیست؟

سولانا (SOL) ارز دیجیتالِ بومیِ شبکه‌ی سولانا (Solana) است؛ یک بلاک‌چین لایه‌یک و متن‌باز برای اجرای قراردادهای هوشمند و برنامه‌های غیرمتمرکز که هدف آن رسیدن به توان پردازشی بالا و کارمزد پایین بدون تکیه بر لایه‌های اضافی یا شاردینگ است. کاربرد اصلی آن پرداخت کارمزد تراکنش‌ها و تأمین منابع محاسباتی شبکه است؛ همان چیزی که در سولانا نقش «گس» را ایفا می‌کند.

این شبکه در سال ۲۰۱۷ توسط آناتولی یاکوونکو (مهندس پیشین Qualcomm و Dropbox) آغاز شد و در مارس ۲۰۲۰ به‌صورت رسمی با پشتیبانی بنیاد سولانا مستقر در سوئیس راه‌اندازی شد. امروز اکوسیستم آن در حوزه‌های دیفای، NFT، لانچ‌پدها و زیرساخت‌های فیزیکی غیرمتمرکز (DePIN) فعال است.

چه نقشی دارد؟

سولانا (SOL) در شبکه‌ی سولانا نقش دارایی پایه‌ی شبکه را بر عهده دارد و برای پرداخت کارمزد تراکنش‌ها، استیکینگ و مشارکت در امنیت شبکه و حاکمیت پروتکل استفاده می‌شود.

مهم‌ترین کاربردهای آن عبارت‌اند از:

• کارمزد تراکنش و اجرای قرارداد هوشمند: هر تراکنش یا اجرای قرارداد هوشمند روی شبکه با SOL پرداخت می‌شود و کارمزدها در حد کسری از یک سنت گزارش شده‌اند.
• استیکینگ و امنیت شبکه: دارندگان می‌توانند دارایی خود را به اعتبارسنج‌ها تفویض کنند تا در ازای کمک به امنیت شبکه پاداش دریافت کنند.
• حاکمیت: دارندگان از طریق رأی‌گیری در تصمیم‌گیری درباره‌ی تغییرات پروتکل مشارکت می‌کنند.

همچنین SOL واحد پایه‌ی مبادله در برنامه‌های اکوسیستم مانند Jupiter، Raydium، Kamino، Jito و Pump.fun است.

چگونه کار می‌کند؟

شبکه‌ی سولانا بر پایه‌ی ترکیبی از سازوکار اجماع اثبات سهام (Proof of Stake) و نوآوری «اثبات تاریخ» (Proof of History) کار می‌کند و SOL در این سازوکار هم نقش دارایی سهام‌گذاری‌شده برای تأمین امنیت و هم نقش واحد پرداخت کارمزد را ایفا می‌کند.

در بلاک‌چین‌های سنتی، گره‌ها باید برای توافق بر زمان وقوع تراکنش‌ها مدام با یکدیگر ارتباط بگیرند و همین موضوع گلوگاه ایجاد می‌کند. اثبات تاریخ نوعی «ساعت غیرمتمرکز» می‌سازد که گذر زمان را به‌شکل قابل‌راستی‌آزمایی ثبت می‌کند؛ در نتیجه گره‌ها می‌توانند به یک خط زمانیِ مشترک اعتماد کنند و تراکنش‌ها را به‌جای پردازش تک‌به‌تک، به‌صورت موازی روی هسته‌های پردازشی اجرا کنند. اثبات سهام نیز نقش نظارتی دارد و توالی بلاک‌های تولیدشده را اعتبارسنجی می‌کند.

چند مؤلفه‌ی دیگر این معماری را کامل می‌کنند: موتور Sealevel که اجرای هم‌زمان قراردادهای هوشمند را ممکن می‌کند، Gulf Stream که تراکنش‌ها را پیش از نهایی‌شدن بلاک قبلی به اعتبارسنج‌ها می‌فرستد، و نگه‌داشتن یک دفترکل یکپارچه برای پرهیز از پراکندگی نقدینگی میان لایه‌های متعدد.

این طراحی با هدف رسیدن به نهایی‌شدن زیرثانیه‌ای، کارمزد پایین و انگیزه‌ی اقتصادی برای اعتبارسنج‌ها انجام شده است.

چگونه عرضه می‌شود؟

عرضه‌ی SOL از راه ترکیبی از عرضه‌ی اولیه در سال‌های نخست پروژه و پاداش‌های اعتبارسنجی و استیکینگ در شبکه‌ی اثبات سهام انجام می‌شود.

• سقف عرضه: نامحدود؛ برای این ارز حداکثر عرضه‌ی از پیش تعیین‌شده‌ای کدنویسی نشده است.
• عرضه‌ی فعلی: کل عرضه حدود ۶۳۳٫۶ میلیون واحد و عرضه‌ی در گردش حدود ۵۸۶٫۲ میلیون واحد است.
• توزیع اولیه: حدود ۱۶٫۲۳٪ در فروش اولیه‌ی seed، ۱۲٫۹۲٪ در فروش مؤسسان، ۱۲٫۷۹٪ میان اعضای تیم و ۱۰٫۴۶٪ به بنیاد سولانا اختصاص یافت و باقی سهم در فروش‌های عمومی و خصوصی عرضه شد.

در عمل، بخش بزرگی از کل عرضه هم‌اکنون در گردش است و اختلاف میان عرضه‌ی در گردش و کل عرضه نسبتاً کوچک است؛ در مقابل، نبودِ سقف عرضه یعنی انتشار جدید از محل پاداش شبکه ادامه دارد.

چه نکاتی را باید بدانم؟

پیش از نگهداری یا استفاده از SOL، بهتر است عوامل مؤثر بر عرضه، نحوه عملکرد و ریسک‌های مرتبط با آن را در نظر بگیرید.

مهم‌ترین نکات عبارت‌اند از:

• عرضه: سقف حداکثری تعریف‌شده‌ای وجود ندارد و انتشار جدید از مسیر پاداش اعتبارسنجی ادامه می‌یابد؛ در عین حال بخش عمده‌ی کل عرضه هم‌اکنون در گردش است.
• امنیت شبکه: امنیت از راه اثبات سهام و تفویض دارایی به اعتبارسنج‌ها تأمین می‌شود و اثبات تاریخ ترتیب زمانی رویدادها را قابل راستی‌آزمایی می‌کند.
• کارمزد تراکنش: کارمزدها معمولاً بسیار پایین و در حد کسری از یک سنت گزارش شده‌اند، اما در دوره‌های شلوغی شبکه هزینه و زمان تأیید می‌تواند تغییر کند.
• نقدشوندگی: SOL از نظر ارزش بازار در رتبه‌ی هفتم قرار دارد و در صدها بازار و ده‌ها صرافی متمرکز و غیرمتمرکز معامله می‌شود؛ حجم معاملات روزانه نسبت به ارزش بازار قابل‌توجه است.
• حاکمیت: تغییرات پروتکل از مسیر رأی‌گیری دارندگان و توسعه‌ی متن‌بازِ پیرامون Solana Labs و بنیاد سولانا پیش می‌رود.

سابقه‌ی قطعی شبکه — سولانا به‌رغم سرعت و کارمزد پایین، در گذشته با قطعی‌های مکرر شبکه روبه‌رو بوده که بر عملکرد و اعتبار آن اثر گذاشته است. همچنین ساختار توزیع اولیه‌ی آن از سوی برخی به دلیل سهم بالای سرمایه‌گذاران خطرپذیر نقد شده است. این متن توصیه‌ی مالی نیست.